Ի՞նչ տարբերություն կա ածխածնի (II) օքսիդի (CO) և ածխածնի (IV) օքսիդի (CO₂) միջև՝


ա) կառուցվածքի

CO-ն երկատոմ գծային մոլեկուլ է եռակի կապով, իսկ CO₂-ը՝ գծային, սիմետրիկ մոլեկուլ՝ երկու կրկնակի կապերով։

բ) քիմիական հատկությունների

CO-ն հիմնականում վերականգնիչ է, իսկ CO₂-ը՝ թթվային օքսիդ և քիմիականորեն ավելի կայուն։

գ) վտանգավորության առումով։

CO-ն շատ թունավոր է, իսկ CO₂-ը սովորաբար անվնաս է փոքր քանակներով, բայց մեծ խտությամբ կարող է շնչահեղձություն առաջացնել։

2.Բացատրիր՝
ինչպիսի՞ քիմիական կապ կա CO մոլեկուլում :

CO մոլեկուլում կա բևեռային կովալենտ եռակի կապ։
3.Լրացրու և հավասարեցրու ռեակցիան՝


ա) C + O₂ → CO₂


բ) CO + O₂ →2CO₂

գ) CO₂ + C → 2CO

4.Քանի՞ մոլ CO կստացվի, եթե այրվի 24 գ ածխածին թթվածինը:

2 մոլ CO

5.Ի՞նչ բանաձև ունի ածխաթթուն։ Ածխաթթուն ուժե՞ղ է, թե՞ թույլ թթու։ Ի՞նչ գույնի է դառնում լակմուսը ածխաթթվի լուծույթում։

Ածխաթթվի բանաձևն է H₂CO₃։
Ածխաթթուն թույլ թթու է։
Լակմուսը նրա լուծույթում դառնում է կարմիր։

6.Ի՞նչ է նշանակում, որ թթուն երկհիմն է։

Երկհիմն թթուն այն թթուն է, որի մոլեկուլը կարող է փոխարինվել կամ ազատել երկու ջրածնի (H⁺) իոն, այսինքն՝ ունի երկու թթվային ջրածին։

7. Գրիր ածխաթթվի առաջացման ռեակցիան։

CO₂ + H₂O ⇌ H₂CO₃

8. Ի՞նչ երկու տեսակի աղեր է առաջացնում ածխաթթուն։

Ածխաթթուն առաջացնում է երկու տեսակի աղեր՝ կարբոնատներ և հիդրոկարբոնատներ ։

9. Ո՞ր կարբոնատներն են ջրում լուծելի։

Ջրում լուծելի են հիմնականում ալկալիական մետաղների (Na⁺, K⁺) կարբոնատները և նաև ամոնիումի կարբոնատները, իսկ մնացած կարբոնատների մեծ մասը ջրում անլուծելի է։

10. Ի՞նչ է տեղի ունենում անլուծելի կարբոնատները տաքացնելիս։

Անլուծելի կարբոնատները տաքացնելիս քայքայվում են (ջերմային քայքայում)՝ առաջացնելով համապատասխան մետաղի օքսիդ և CO₂ գազ։
11. Խնդիր

1․ Քանի՞ մոլ ածխաթթու կստացվի, եթե 3 մոլ CO₂-ի միայն 1/3 մասն է փոխազդում ջրի հետ:

1 մոլ H₂CO₃

Խնդիր 2

Տրված է ռեակցիան՝
CO₂ + H₂O ⇄ H₂CO₃Քանի՞ մոլ H₂CO₃ կստացվի, եթե ունենք 88 գ CO₂ (ենթադրելով՝ ամբողջը փոխազդում է)։

2 մոլ H₂CO₃

Խնդիր 3

Քանի՞ գրամ CO₂ կանջատվի 168 գ NaHCO₃ տաքացնելիս։Ռեակցիա՝
2NaHCO₃ → Na₂CO₃ + CO₂ + H₂O

44 գ CO₂ կանջատվի